چرا فرزند شما سر کلاس درس نمیشیند؟
وقتی کودکی سر کلاس درس یا در مدرسه نمیتواند روی صندلی بنشیند، مدام بلند میشود، راه میرود یا وسط درس حرکت میکند، باید اول علت این رفتار را پیدا کنیم
؛ چون همیشه به معنی لجبازی یا شیطنت نیست و ممکن است به توجه، تنظیم حسی یا مهارتهای حرکتی مربوط باشد.
برای برخورد با این رفتار، هم باید محیط کلاس را مناسبتر کرد و هم به کودک مهارتهای لازم را آموزش داد.
چرا کودک سر کلاس نمینشیند؟
۱. مشکل در توجه و تمرکز
کودک ممکن است نتواند توجهش را برای مدت طولانی روی درس نگه دارد، زود حواسش پرت شود یا مدام از جایش بلند شود. این رفتار گاهی در کودکان دارای ADHD دیده میشود، اما بهتنهایی برای تشخیص آن کافی نیست.
۲. نیاز زیاد به حرکت
بعضی کودکان برای تنظیم سطح فعالیت و حفظ آمادگی ذهنی به فرصتهای حرکتی بیشتری نیاز دارند. نشستن طولانی برای آنها دشوار است و حرکتکردن به آنها کمک میکند احساس بهتری داشته باشند.
۳. سخت بودن تکالیف یا طولانی بودن درس
اگر درس برای کودک دشوار، خستهکننده یا فراتر از توانایی او باشد، ممکن است با بلندشدن از صندلی از انجام تکلیف فرار کند.
۴. مشکلات حسی یا اضطراب
صدای زیاد، شلوغی کلاس، نور، تماس با دیگران یا نگرانی از مدرسه ممکن است باعث بیقراری و دشواری در مشارکت شود.
چه کارهایی باید انجام داد؟
۱. از نشستن کوتاهمدت شروع کنید
انتظار نداشته باشید کودک از همان ابتدا یک زنگ کامل بدون حرکت بنشیند. از یک بازه کوتاه و متناسب با توانایی فعلی او شروع کنید و بهتدریج آن را افزایش دهید.
۲. وقفههای حرکتی برنامهریزیشده بدهید
بین فعالیتها فرصت کوتاهی برای راهرفتن، کشش بدن، حمل وسایل سبک یا انجام یک مأموریت حرکتی در نظر بگیرید؛ سپس کودک را به فعالیت اصلی برگردانید.
۳. رفتار مناسب را تشویق کنید
وقتی کودک در زمان تعیینشده مینشیند یا پس از وقفه به فعالیت برمیگردد، دقیق و فوری تشویقش کنید؛ مثلاً: «آفرین که تا پایان این تمرین سر جات موندی.» میتوان از جدول امتیاز یا برچسب نیز استفاده کرد.
۴. تکالیف را به بخشهای کوچک تقسیم کنید
بهجای اینکه چند تمرین را یکجا به کودک بدهید، یک دستور کوتاه و مشخص ارائه کنید. پس از انجام هر بخش، بازخورد بدهید و به بخش بعدی بروید.
۵. شرایط کلاس را تنظیم کنید
در صورت امکان، محل نشستن کمحواسپرتی انتخاب کنید، وسایل اضافی را از روی میز بردارید و دستورالعملهای تصویری یا برنامه مشخصی برای فعالیتها داشته باشید.
۶. از تنبیه و سرزنش مداوم پرهیز کنید
تهدید، تحقیر یا مجبورکردن طولانیمدت به نشستن ممکن است مقاومت کودک را بیشتر کند. هدف، آموزش تدریجی نشستن و مشارکت در فعالیت است، نه صرفاً بیحرکت نگهداشتن او.
آیا کاردرمانی میتواند کمک کند؟
بله، اگر مشکل به مهارتهای حرکتی، تنظیم حسی، توجه در فعالیتها یا مشارکت در کارهای مدرسه مربوط باشد، کاردرمانی میتواند مفید باشد. کاردرمانگر پس از ارزیابی، متناسب با نیاز کودک روی موارد زیر کار میکند:
افزایش مشارکت در فعالیتهای نشسته و هدفمند
تقویت توجه و پیروی از دستورالعملها
بهبود خودتنظیمی و مدیریت نیاز به حرکت
بررسی عوامل حسی و تأثیر آنها بر عملکرد کلاس
آموزش راهکارهای عملی به خانواده و معلم
البته اگر بیقراری شدید است، در خانه و مدرسه دیده میشود یا یادگیری کودک را مختل کرده، بهتر است ارزیابی پزشک متخصص کودکان یا متخصص رشد و رفتار نیز انجام شود تا علتهای احتمالی مشخص شوند.
پیام بگذارید